Apteka pod Białym Aniołem i jej właściciele do roku 1945

Pod koniec XVIII wieku, aptekę  “Pod Białym Aniołem” [“Zum weissen Engel”], założył pochodzący z Wrocławia Johann Friedrich David Cochler. Prawdopodobnie wówczas powstał obecny piętrowy budynek z dachem z charakterystycznymi lukarnami oeil-de-boeuf  (wole oko), choć piwnice pod nim są z pewnością starsze
Pod Białym Aniołem była pierwszą prywatna apteką w Tarnowskich Górach, wcześniej działała jedynie należąca do miasta apteka w ratuszu. Została założona w 1786 roku, ale w 1790 nie działała – i magistrat prosił Cochlera o prowadzenie apteki. Cochler wówczas odmówił, tłumacząc to niepewnością czasów – rewolucji francuskiej i upadku Polski. W 1792 Cochler został burmistrzem Tarnowskich Gór i prowadzi tutaj nie tylko aptekę, ale i wybudowaną obok jedną z pierwszych w Niemczech fabryczkę czekolady i wody gazowanej. Burmistrzem był do 1807 rok. Po nim apteke odziedziczyli: Friedrich Rudolph Cochler (1795-1853) i Karl Cochler (1818-1872). Od ich nazwiska, uliczka za apteką – dzisiejsza Jurczyka – aż do okresu międzywojennego nazywano Cochlera (Kochlergasse).


[Rachunek z 1855 roku - na firmowym papierze z aniołkiem]

W latach 1839-1857 pokoje na I piętrze wynajmowała za 40 talarów Szkoła Górnicza która przygotowywała młodzież do pracy w kopalni “Fryderyk”. Szkoła powstała z inicjatywy górmistrza (Bergmeister) Rudolfa von Carnalla (1804-1874).


[Filiżanka z serwisu podarowanego w 1844 roku Carnallowi.
Po lewej stronie widoczna apteka, gdzie mieściła się Szkoła Górnicza]

Po śmierci Cochlera (1872) apteka przeszła w ręce Ludwig Buhl, a w 1875 roku przejął ją  Emil Woltersdorf (1843-1878). Następnym właściciele apteki (po 1880 roku) był Max Löwe (1848-zm. po 1894) Prawdopodobnie w roku 1890 parter kamienicy został przebudowany, a w miejscu przylegającego od zachodu ogrodzonego dziedzińca, powstała jednokondygnacyjna dobudówka z bogatą artykulacją, oraz motywem sowy i kartuszem z inicjałami właściciela – „ML”.

[Kartusz z inicjałami właściciela - ML - Max Löwe]

Na najstarszym zachowanym zdjęciu na szyldzie apteki widniej imię Louise Löwe – być może wdowy po Maxie. Zwróćmy uwagę, że anioł w tym czasie znajdował się na nad wejściem.


[Apteka pod koniec XIX wieku, zdjęcie ze zbiorów Muzeum w Tarnowskich Górach]

Kolejnym właścicielem był Theodor Behnsch (aptekarz i radny miejski). W 1902 roku kolejne drobne przebudowy przeprowadzono pod kierunkiem mistrza budowlanego Johannesa Kindlera. Po lewej stronie powstało wówczas wielkie okno wystawowe – sklepu odzieżowego prowadzonego przez Salo Behnscha. Prawdopodobnie wtedy przeniesiono również figurę anioła między okna na pietrze.


[Johannes Kindler, projekt przebudowy okna, 1902 rok - ze zbiorów Archiwum UM w Tarnowskich Górach]


[Apteka w czasach gdy była własnością Theodora Behnscha, zdjęcie ze zbiorów Beaty i Jacka Kalke]


[fragment poprzedniego zdjęcia]

W 1922 roku aptekę kupił Tadeusz Bogdany, a w okresie okupacji przeją ją Erwin Raschka.


[reklama z 1942 roku]

- Marek Wojcik